فروشگاه ساز فایل و همکاری در فروش سل یو
آشنایی با شیر های صنعتی - ساخت و تولیدWeblog, Persian,Iran, Iranian, Farsi, Weblogs">
لینک های وب
..
پروژه دیفرانسیل

دانلود پروژه تحقیقاتی با موضوع دیفرانسیل

دانلود پروژه دیفرانسیل
تحقیق کوپلینگ ها و کلاچ ها

تحقیق در مورد کوپلینک ها و کلاچ ها

دانلود تحقیق کوپلینگ ها و کلاچ ها
کتاب ریاضیات مهندسی پیشرفته اونیل

دانلود کتاب ریاضیات پیشرفته اونیل

دانلود کتاب ریاضیات مهندسی پیشرفته اونیل
شکل دهی هیدروفرمینگ یا Hydroforming

تحقیق شکل دهی فلزات با موضوع هیدروفرمینگ

دانلود شکل دهی هیدروفرمینگ یا Hydroforming
پاورپوینت مدیریت خطوط کالا، نام های تجاری و بسته بندی (فصل پانزدهم كتاب اصول بازاریابی كاتلر )

عنوان دانلود پاورپوینت مدیریت خطوط کالا، نام های تجاری و بسته بندی (فصل پانزدهم كتاب اصول بازاریابی كاتلر )
دسته مدیریت (مدیریت بازاریابی)
فرمت پاورپوینت (قابل ویرایش)
تعداد اسلاید 22 اسلاید
كتاب اصول بازاریابی تالیف فیلیپ كاتلر و گری آرمسترانگ از جمله منابع مهم درس مدیریت و اصول بازاریابی در سطح كارشناسی و كارشناسی ارشد می باشد این فایل شامل

دانلود پاورپوینت مدیریت خطوط کالا، نام های تجاری و بسته بندی (فصل پانزدهم كتاب اصول بازاریابی كاتلر )
دانلود پاورپوینت تجزیه و تحلیل اقتصاد بازار (فصل دوازدهم کتاب مدیریت سرمایه گذاری تألیف جونز ترجمه تهرانی و نوربخش)

عنوان دانلود پاورپوینت تجزیه و تحلیل اقتصاد بازار (فصل دوازدهم کتاب مدیریت سرمایه گذاری تألیف جونز ترجمه تهرانی و نوربخش)
دسته مدیریت سرمایه گذاری، مدیریت سرمایه گذاری پیشرفته مدیریت مالیحسابداری اقتصادفرمت پاورپوینت(Powerpoint)
تعداد اسلاید 14 اسلاید
کتاب مدیریت سرمایه گذاری تالیف جونز ترجمه دکتر رضا تهرانی و عسکر نوربخش از جمله منابع مهم درس

دانلود دانلود پاورپوینت تجزیه و تحلیل اقتصاد بازار (فصل دوازدهم کتاب مدیریت سرمایه گذاری تألیف جونز ترجمه تهرانی و نوربخش)
دانلود پاورپوینت قیمت و بازده اوراق قرضه (فصل هفدهم کتاب مدیریت سرمایه گذاری تألیف جونز ترجمه تهرانی و نوربخش)

عنوان دانلود پاورپوینت قیمت و بازده اوراق قرضه (فصل هفدهم کتاب مدیریت سرمایه گذاری تألیف جونز ترجمه تهرانی و نوربخش)
دسته مدیریت سرمایه گذاری، مدیریت سرمایه گذاری پیشرفته مدیریت مالیحسابداری اقتصاد
فرمت پاورپوینت(Powerpoint)
تعداد اسلاید 39 اسلاید
کتاب مدیریت سرمایه گذاری تالیف جونز ترجمه دکتر رضا تهرانی و عسکر نوربخش از جمله منابع مهم درس مدی

دانلود دانلود پاورپوینت قیمت و بازده اوراق قرضه (فصل هفدهم کتاب مدیریت سرمایه گذاری تألیف جونز ترجمه تهرانی و نوربخش)
دانلود پاورپوینت تصمیم گیری و حل مسأله (فصل چهارم کتاب مبانی سازمان و مدیریت رضائیان)

عنوان دانلود پاورپوینت تصمیم گیری و حل مسأله (فصل چهارم کتاب مبانی سازمان و مدیریت رضائیان)
فرمت پاورپوینت (قابل ویرایش)
تعداد اسلاید 33 اسلاید
دسته مدیریت( مبانی سازمان و مدیریت اصول مدیریت مدیریت عمومی)
طراحی با سالایدهای بسیار زیبا
کتاب مبانی سازمان و مدیریت دکتر علی رضائیان از جمله ی مهمترین منابع درس مبانی سازمان و مدیریت، اصول مدیریت و

دانلود دانلود پاورپوینت تصمیم گیری و حل مسأله (فصل چهارم کتاب مبانی سازمان و مدیریت رضائیان)
جزوه آموزشی رویكردی به نگهداری و تعمیر برنامه ریزی شده سطح1

فهرست مندرجات
عنوان صفحه
بخش اول اهداف نگهداری و تعمیر برنامهریزی شده
1 مقدمه 3 1
5 BS 2 نگهداری و تعمیر برنامهریزی شده و تقسیمبندی 1
3 مزایای نگهداری و تعمیر برنامهریزی شده 11 1
بخش دوم فازبندی پروژه طراحی و اجرای سیستم نگهداری و تعمیر
بخش سوم طراحی سیستم نگهداری و تعمیر برنامهریزی شده
1 ایجاد سیستم 21 3
2 طراحی فرمها و ساختار اطلاعاتی

دانلود جزوه آموزشی رویكردی به نگهداری و تعمیر برنامه ریزی شده سطح1
شیر ها ابزاری هستند که در صنعت با توجه به مو قعیت و نحوه عمل آنها مورد استفاده
قرار می گیرند. مهمترین استفاده آنها قطع یا ایجاد جریان سیال در درون لوله می باشد .
یک شیر ایده ال آن است که سیال را با کمترین مقاومت و ایجاد کمترین افت فشار از خود
عبور دهد و به بیان دیگر در وقت لازم از عبور سیال به هر صورت از داخل خود جلوگیری
کند
گاهی اوقات برای تنظیم جریان سیال نیز مورد استفاده قرار می گیرند که این عمل با تغییر
مسیر حرکت و با ایجاد اندکی مقاومت صورت می پذیرد...


 
فایل : pdf
حجم : 4.36 MB
برای دانلود مطلب کلیک کنید.
لطفا در صورت خرابی لینک دانلود اطلاع دهید.
..........................................................................................................
 
 

فهرست مطالب

مقدمه ٣
فصل اول – انواع شیرهای صنعتی و کار برد آن
١- شیر دروازه ای ۵ -١
٢- شیر توپی ٧ -١
٣- شیر مجرا بند ٨ -١
۴- شیر ساچمه ای ٩ -١
۵- شیریکطرفه ١١ -١
١- شیر یکطرفه لولایی ١١ -۵-١
٢- شیر یکطرفه فشاری ١٢ -۵-١
٣- شیر یکطرفه پیستونی ١٢ -۵-١
۴- شیریکطرفه کره ای ١٣ -۵-١
۶- شیر پروانه ای ١۴ -١
٧- شیر ایمنی ١۶ -١
٨- شیر کنترل ١٩ -١
٩- شیر محدود کننده جریان ٢١ -١
فصل دوم – نحوه انتخاب شیرها
١- کار شیر ٢۶ -٢
٢- مشخصات سیال ٢٧ -٢
٣- افت فشار سیستم ٢٧ -٢
۴- شرایط کارکرد ٢٧ -٢
۵- جنس ساختمان شیر ٢٧ -٢
۶- اندازه شیر ٢٧ -٢
٧- ضریب شیر ٣٠ -٢

فصل سوم – افت فشار در شیرها
١- افت فشار در شیر ٣۶ -٣
٢- کاویتاسیون در شیرها ۴٠ -٣
فصل چهارم – روش تنظیم شیرهای خودکار
۴ شیرهای خودکار ۴۵ -١
۴رابطه فشار تنظیمی شیرهای ایمنی با فشار لوله ها ۴۵ - ٢
۴نکات مهم در تعیین مقدار تنظیم شیرهای ایمنی ۴۶ -٢-١
۴شیر ایمنی خودکار ۴٧ -٢-٢
۴ساختمان شیر ایمنی خودکار ۴٩ -٢-٣
۴ طرز کار شیر ایمنی خودکار ۵١ -٢-٣-١
۴طریقه بازوبستن ۵١ -٢-٣-٢
۴شیر ایمنی خودکار سر چاه ۵١ -٣-٢-١
فصل پنجم- روانکاری شیرها
۵روانکاری ۵۶ - ١
۵ روانکاری بدنه ۵۶ -١-١
۵ روانکاری قسمت متحرک شیرها ۵٨ -٢
منابع ومراجع ۵٩

مقدمه
شیر ها ابزاری هستنئد که در صنعت با توجه به مو قعیت و نحوه عمل آنها مورد استفاده
قرار می گیرند. مهمترین استفاده آنها قطع یا ایجاد جریان سیال در درون لوله می باشد .
یک شیر ایده ال آن است که سیال را با کمترین مقاومت و ایجاد کمترین افت فشار از خود
عبور دهد و به بیان دیگر در وقت لازم از عبور سیال به هر صورت از داخل خود جلوگیری
کند
گاهی اوقات برای تنظیم جریان سیال نیز مورد استفاده قرار می گیرند که این عمل با تغییر
مسیر حرکت و با اطجاد اندکی مقاومت صورت می پذیرد
در برخی مواقع نوع بخصوصی از شیر ها که به طور اتو ماتیِک باز و بسته می شو.ند و از
بروز اتفاقات جلوگیری می کنند در صنعت بکار می روند.
شیر ها انواع مختلف و موارد استفاده متنوعی دارند که در این جزوه به معرفی آنها و نحوه
کارکرد آنها و همچنین تعمیر و نگهداری آنها می پردازیم
امید است که این جزوه بتواند کاربرد شیر ها و انواع آنها را به خوبی معرفی کرده و
راهگشای مشکلات موجود در خصوصز تعمیر و نگهداری شیرها باشد
لازم به ذکر است توانسته ایم حتی المقدور شیرهایی را که مورد استفاده بیشتری دارند در
این جزوه جمع آوری نموده و خدمت شما عزیزان ارائه دهیم..

فصل اول:
انواع شیر های صنعتی و کاربرد آنها
اهداف آموزشی
شناخت شیرهای صنعتی 􀂙
شناسایی اجزای مختلف شیرها 􀂙
کاربرد شیرهای صنعتی 􀂙

Gate Valve شیر دروازه ای
عمل اصلی این شیر در حقیقت قطع کامل ویا ایجاد ارتباط بین دو جریان سیال می باشد. این
بدان معناست که این نوع شیرها یا بایستی کام ً لا بسته و در واقع بصورت نیمه باز نمی توان از
آنها استفاده کرد. همینطور که از نام این شیر مشخص است به کمک دروازه ای که در مسیر
حرکت سیال قابل تغییر مکان دادن می باشد عمل می نماید که در این دروازه به صورت
عمودی در مسیر جریان حرکت کرده ودر مورد لزوم جریان را قطع ویا بر قرار می کند.
این شیر خود خود در نمونه های مختلف وبا اندازه های مختلف موجود می باشد. در مورد
این نوع شیرها ذکر این نکته لازم است که همگی دارای اجزای یکسان می باشند که با توجه به
مدلهای مختلف از نظر نوع شرکت سازنده با یکدیگر تفاوت جزئی دارند ولی نکته ای را که
بایستی بدان توجه نمود این است که بطور کلی تمامی شیرها دارای مکانیزم یکسان بوده که
{ فقط از لحاظ ساختمانی با یکدیگر تفاوت دارند.


ball valve ٢) شیر توپی - ١)
از نظر کار شیر کم وبیش مانند شیر دروازه ای بوده لیکن به جای صفحه ای که در مسیر جریان
سیال بود، این عمل بوسیله جسم کروی شکل که دروسط آن مجرائی موجود است انجام می
گیرد.
در وقت باز بودن مجرای مذکور در مسیر حرکت سیال واقع می گردد ودر وقت بسته بودن
طرف دیگر جسم محل عبور سیال رامسدود می نماید. این شیر از نظر ساختمان آسانتر واز نظر
قیمت ارزانتر از نمونه های دیگر شیرها می باشد.
این نوع شیرها کاربرد زیادی در صنعت دارند وبرای کنترل بسیاری از سیالات مانند گازها
وروغن مورد استفاده قرار می گیرند. ولی بیشتر در سر راه لوله های هوا، گاز، موادخورنده
وپودر خشک قرار می گیرند.
این شیر کمتر درمحل خود محکم می شود و افت فشارکمی ایجاد می نماید وبه راحتی قابل
تعمیر می باشد. برخلاف شیر دروازه ای که وقتی نیمه بازاست سیال به صورت مستقیم حرکت
می کند در این حالت اگر شیر نیمه بازباشد حرکت سیال به صورت مستقیم نیست.

(plug valve شیر مجرابند (سماوری
می گویند که plug valve و در زبان آمریکائی cock valve به این نوع شیردرزبان انگلیسی
دارای ساختمان بسیارساده می باشد.
این شیر برای کنترل مناسب نیست وباید در حالت بسته ویا کام ً لا باز باشد. ساختمان آن ساده
ودارای یک بدنه ویک پلاگ توپی که در آن سوراخی برای عبور سیال تعبیه شده ویک کلاهک آب
بندی می باشد.
پلاگ را به اشکال مختلف می سازند. ومعمولترین آن به صورت مخروط ناقص ساخته شده که
با چرخاندن آن در بدنه سوراخ آن روبروی لوله قرار گرفته وجریان سیال ازآن عبورمی کند .
این نوع شیر دارای انواع گوناگونی بوده وممکن است سه راهه وچهارراهه آنها برای انتخاب
مسیر جریان وجود داشته باشد.
در بعضی از شیرهای سماوری آب بندی پلاگ با بدنه بوسیله نوعی خمیر گرافیت انجام می
گیرداین خمیراز سر پلاگ تزریق شده وبوسیله پیچی که روی آن بسته می شود خمیر بداخل
شیارهایی که روی پلاگ تعبیه شده نفوذ کرده وبصورت فیلمی از خمیرها بی بدنه وپلاگ قرار
می گیرد. این عمل علاوه برآب بندی کردن باعث روان چرخیدن پلاگ شده وازسائیدگی ونیز
{ فساد تدریجی پلاگ وبدنه جلوگیری می کند.{ ۴
.

Globe valve شیر ساچمه ای
این نوع شیر بخصوص در محلهایی که لوله های مسیرجریان کوچک هستند ولازم است دبی
تحت تنظیم وکنترل باشد مورداستفاده قرارمی گیرند. مسیرحرکت سیال درداخل شیربطور
مستقیم
نیست وشاید به همین علت مقاومت بیشتری در مقابل جریان از خود نشان می دهد که خود
باعث تنظیم جریان می گردد.
این شیر طوری طراحی شده که باعث تغییر جهت جریان سیال که از شیرعبور می کند می
شود ودر حقیقت حرکت یک دیسک که در مسیرجریان واقع می شود عمل بازوبسته نمودن
(یا نیمه بازو نیمه بسته بودن) را انجام می دهد.
دراین نوع شیرچون بندآور و نشیمنگاه آن طوری طراحی شده که بطور سریع روی هم
قرار می گیرند، بنابراین وسیله مناسبی است برای جریانهای که مرتب باز وبسته می شوند.
علاوه بر این هرگاه لازم باشد فشار سیال را در طول مسیر کم کنند از شیر ساچمه ای
استفاده م یکنند.درشیرساچمه ای مسیر سیال به اندازه ٩٠ درجه انحراف پیدا کرده وسپس
با یک انحراف ٩٠ درجه ای دیگر در مسیر خود جریان می یابد که این انحراف باعث افت
فشار می گردد.
نوع زاویه ای آن نیزدرجاهاییکه که بعلت کمبود فضا نمی توان از زانویی استفاده کرد کاربرد
دارد.


Check valve ۵) شیر یک طرفه -١)
همان طور که از اسم آن برمی آید از بازپس زدن جریان در یک لوله جلوگیری می نماید
وبه عبارت دیگرسیال فقط از یک طرف آن می تواند وارد شود وزمانی که در یک مسیر قرار
دارد جریان سیال از طریق برعکس آن غیر ممکن است. (در سایر شیرها محل ورود سیال به
شیر مطرح نیست ومی تواند از دو طرف آن باشد. لیکن در اینجا فقط سیال از یک طرف
شیرمی تواند وارد شود) به همین علت اگر در محلی قراردارد ومی خواهیم جریان را
درمسیرمخالف عادی خود عبور دهیم بایستی این شیررا برعکس نمائیم ویا اینکه داخل آنرا
درآوریم که در این صورت حالت شیریک طرفه را از دست خواهد داد.
و (Swing check valve) شیرهای یک طرفه در دو طرح اساسی بنام شیریک طرفه لولایی
ساخته می شودکه درزیربه توضیح آنها می (Lift check valve) شیریک طرفه فشاری
پردازیم.

Swing check valve ١) شیریک طرفه لولایی -۵-١)
این شیر که مصرف بیشتری دارد دارای بدنه ودرپوش می باشد که درون آن دیسکی که
ممکن است یکی یا دوتایی باشد بوسیله پین مخصوصی به بدنه لولا شده وآویزان می باشد.
البته در نوع دو تایی آن این پین بین دو دیسک قرار دارد.
جریان سیال درموقع ورود دیسک را به طرف مسیر خود بلند کرده وازاطراف آن عبورمی
کند و درموقع قطع جریان دسیک به نشیمنگاه چسبیده واجازه برگشت به سیال را نمی

در این نوع شیر یک طرفه جریان سیال باعث بازشدن شیر شده وبرگشت جریان باعث بسته
شدن شیر می گردد. از انواع شیرهای یک طرفه فشاری می توان شیر یک طرفه پیستونی
{ وشیر یک طرفه کروی را نام برد. { ١

٣)شیر یک طرفه پیستونی -۵-١)
در شیر یک طرفه پیستونی از نظرشکل داخلی شبیه شیرفلکه ای می باشد که جریان باعث
فشار پیستون به طرف بالا وانتقال جریان شده که جهت عکس آن پیستون به طرف پائین
آمده ومانع از برگشت سیال به طرف ورودی می شود.
این نوع شیر به همراه شیر ساچمه ای وزاویه دار جهت جلوگیری از پدیده لرزش در اثر
{١} ( فشار در مسیر خطوط لوله برده می شود.(شکل ۶

این نوع شیریک طرفه در دونوع کره ای افقی وعمودی وجود دارد. در نوع عمودی مسیر
جریان مستقیم است واین شیر بیشتردرجاهائیکه قطع جریان به صورت فوری لازم باشد بکار می
رود.
نحوه کار این نوع شیربدین صورت است که مسیر سیال ورودی یک کره را در داخل سیال معلق
نگهداشته وسیال از اطراف آن به طرف دیگر می رود ووقتی که جریان سیال برعکس شود کره
مورد نظر در نشیمنگاه خود نشسته که مانع از عبور سیال به طرف ورودی می شود. یکی از
مزایای این نوع شیر یک طرفه استفاده ازآنها در سیالاتی که ویسکوزیته آنها بسیار زیاد است می
{٣} ( باشد.(شکل ٧

Butter fly valve ۶) شیر پروانه ای -١)
یکی دیگر ازانواع شیردستی شیر پروانه ای است که دارای ساختمانی ساده وبهترین نوع شیر
برای جریانهای زیاد است.
بند آورآن به صورت صفحه دایره ای شکل است که ازبالا یه ساقه ودسته شیرمتصل است واز
پائین بوسیله یک پاشنه به بدنه وصل شده است. بطوریکه بند آور می تواند حول این پاشنه
حرکت کرده وجریان سیال را قطع ویا ازشیر عبور دهد.
موقعیکه بند آور موازی جریان قرار می گیرد حداکثر مقدار سیال از شیر عبور می کند. بهره
برداری از شیرهای پروانه ای بزرگ بوسیله نیروی برق واستفاده از چرخ دنده ها ویا هیدرولیک
(١- صورت می گیرد.(شکل ۶
با توجه به اینکه بیشترین جریان دراین نوع شیرها زمانی می افتد که بندآور حالت ٩٠ درجه
نسبت به جریان ها داشته باشد لازم است که بدانیم در زوایای مختلفی که بند آور با جریان می
سازد مقدار جریان عبوری از شیر چه مقدار خواهد بود. در جدول زیر برحسب سایز
{ شیرومقدار زاویه ای که بندآوربا جریان می سازد مقدار جریان نشان داده شده است. { ٢

Safety valve ١) شیر ایمنی -٧)
همانطور که از نام این شیر بر می آید جهت ایمن ساختن لوله ها ودستگاههای دارای فشار بکار
می رود. ودارای انواع واقسام گوناگونی بوده ومی توان گفت که متنوع ترین نوع شیرها از نوع
شیر ایمنی هستند.
این شیر قابل تنظیم بوده وبا توجه به فشار جاری سیال داخل آن تنظیم می گردند. بدان معنی
که هرگاه فشار جریان بیش از فشار تنظیمی برروی شیر باشد شیر به صورت اتوماتیک جریان را
قطع می کند واز طرف دیگر اگر فشار جریان کمترازحداقل فشار تنطیمی برروی شیر باشد باز
هم جریان را قطع خواهد کرد. به همین علت در مسیر عبور سیالی که تغییرات فشار ناگهانی در
آن محتمل است از وجود این شیر استفاده می گردد. مدلهای مختلفی از این شیر موجود است
لیکن همگی از نظرعمل تقریبًا مشابه یکدیگرند وبه هرحال با توجه به یک فشار تنظیم شده
برروی آنها جریان را قطع می کنند. ونع دیگر این شیر را می توان طوری تنظیم کرد که به طور
( اتوماتیک در موقع لزوم باز شود. (شکل ٩
می گویند. این Safety relief valve نوع دیگری از شیرهای ایمنی نیز موجود است که به آنها
شیر برخلاف نمونه بالا با توجه به شرایط تنظیمی برروی آن وموقعیت سیال در وقت لازم بازمی
{٣} ( شود.وجریان را تغییرمی دهدویا به عبارت ساده تراز فشارلوله می کاهد. (شکل ١٠


Control valve ٨) شیر کنترل -١)
همانطور که از اسم آن بر می آید جهت کنترل جریان سیال درمسیرعبورآن قرار داده می شود.
این شیر به طور اتوماتیک ومعمو ً لا با فشار هوا کار می کند(در موقع لزوم می توان آنرا با دست
بازوبسته نمود وبدیهی است که در این حالت دیگر شیر کنترل نخواهد بود وفقط یک شیر
معمولی است). این شیر با توجه به موقعیت محل واینکه چه چیزی را بایستی کنترل کند بطور
اتوماتیک باز وبسته می شود ودر حقیقت با توجه به عامل دیگری که می بایست کنترل شود
ومداوم با شیر کنترل در رابطه است، محل شیر صورت می گیرد. به طور مثال اگر قرار باشد
فشار را کنترل کند از محل دیگری که فشارش مورد نظر است به طور مداوم با شیر ارتباط
برقرار است وباتغییر فشارآن محل شیر بازتر ویا بسته تر می شود تا فشارلازم در آن محل
ثابت بماند. معمو ً لا این شیر برای کنترل فشار، دبی ویا سطح مایع در یک ظرف مورد استفاده
قرار می گیرد ونسبت به تغییرات آنها نیز باز وبسته می گردد. از این شیر نمونه های مختلفی
وجود دارد که از لحاظ عملکرد یکی م یباشند و فقط از لحاظ ساختمان با یکدیگر تفاوت دارند.


دو نمونه از شیرهای کنترل که با هوا کار می کنند عبارتند از:
Air to open . - شیرهایی که با قطع جریان هوا بسته می شود
Air to close . - شیرهایی که با قطع جریان هوا باز می شود

Chock valve ٩) شیر محدود کننده جریان - ١)
ازاین نوع شیر جهت کنترل مقدار جریان استفاده می گردد که جریان وقتی به آن می رسد
بستگی به اینکه شیر از چه نوع محدود کننده ای باشد کم می شود ومقدار آن نیز طی محاسباتی
قابل تعویض یا تنظیم است.
شیرهای محدود کننده به دو نوع ثابت وقابل تنظیم تقسیم می شود.
محدود کننده های ثابت به این صورت هستند که در آن عامل محدود کننده با توجه به سایز
محاسبه شده داخل بدنه شیرقرارمی گیرد ودرمسیر جریان قرار گرفته وجریان از داخل آن
عبور می کند ولی محدود کننده های قابل تنظیم که خود دارای گونه های مختلفی هستند دارای
عامل محدود کننده قابل تنظیم بر روی عددهای محاسبه شده هستند که فرق این دوباهم در
این است که اگر بخواهیم شماره عامل محدود کننده را در شیرهای محدود کننده کم یا زیاد
کنیم بایستی حتما شیررا ببندیم وجریان را قطع کنیم که این خود باعث وقفه درامرتولید خواهد
شدولی درگونه های قابل تنظیم بدون قطع جریان عامل محدود کننده را که به دسته وصل
است روی عدد مورد نظرنگاه می داریم. انواع مختلف این نوع شیرها موجود می باشد ولی
{ می باشد. { ٧ Cameron معروفترین آنها ساخت شرکت


سوالهایی که پس از پا یان فصل باید به آنها پا سخ داده شود
انواع شیرهای مورد استفاده در صنعت را نام ببرید؟ 􀂃
انواع شیرهای یک طرفه را نام ببرید؟ 􀂃
از کدام شیر جهت کنترل جریان با دبی زیاد استفاده می 􀂃
شود؟
از کدام شیر جهت کنترل در سایزهای پایین استفاده می 􀂃
شود؟
آیا از شیر دروازه ای برای کنترل جریان استفاده می شود یا 􀂃
خیر؟ چرا؟
اجزاء مختلف شیر پروانه ای را نام ببرید. 􀂃
انواع شیر های محدود کننده جریان را نام ببرید. 􀂃

فصل دوم:
نحوه انتخاب شیرها
اهداف آموزشی:
شناخت و کارایی هر شیر 􀂙
انخاب متناسب هر شیر با جریان 􀂙

با پیشرفت صنعت وازدیاد مصرف شیر کارخانجات سازنده نیز افزایش یافته وکوشش سازندگان
برای مرغوبی جنس وقیمت کم باعث شده است که شیرهای بسیار مختلفی همانطور که دیده
شده است طراحی وساخته شود. در نتیجه انتخاب نوع شیر برای کار مخصوص احتیاج به
مطالعات بیشتری دارد. برای انتخاب شیر معینی برای کار مخصوص عوامل زیر را می باید در
نظر گرفت.

Functional Requirement ١) کار شیر -٢)
قبل از هر چیز ابتدا باید تعیین کرد که شیربرای چه عملی می بایست به کار رود. با این معلومات
٢٠ درصد کار را انجام داده ایم زیرا کلیه شیرها به طبقه از نظرمناسب بودن برای کار
مخصوصی بکار
می روند.
اگر سرویس بازو بسته شدن کامل لازم باشد از شیرهای زیر استفاده می کنیم. ¨
Gate valve - شیر دروازه ای یا کشویی
Plug valve - شیر سماوری
Ball valve - شیر کره ای
اگر برای تنظیم جریان سیال شیر لازم باشد، شیرهای مناسب عبارت خواهند بود از: ¨
Globe valve - شیر ساچمه ای
Angle valve - شیر زاویه ای
Needle valve - شیر سوزنی
Butterfly valve - شیر پروانه ای
Diaphragm valve - شیر دیافراگمی
برای جلوگیری از برگشت سیال شیرهای مناسب عبارتند از: ¨
Check valve - شیر یک طرفه
Pressure valve - شیر پایی
جهت تنظیم فشار سیال وایمن نمودن مسیر از شیرهای ذیل استفاده می شود: ¨
valve Safety - شیر ایمنی
valve Relief - شیر تخلیه فشار

Pressure valve - شیر فشار شکن
Fluid to be handle ٢) مشخصات سیال -٢)
اصو ً لا شیرها را می توان برای کنترل مواد مختلفی نظیر پودرها، مایعات غلیظ ، گازها، آب، مواد
شیمیایی، نفت، بخاروغیره بکار برد ومشخصات سیال می تواند راهنمای خوبی از لحاظ نوع شیر
وجنس آن از لحاظ تماس باسیال باشد.
Friction loss ٣) افت فشار سیستم -٢)
چون افت فشار سیال برای هر شیر مختلف است در نتیجه افت فشار موجود در سیستم نیز برای
انتخاب شیر لازم است.
Operating Condition ۴) شرایط کارکرد -٢)
شرایط فشار و درجه حرارت موجود در انتخاب شیر را از نظر جنس و خوردگی بسیار محدود
می کند.
جداول استاندارد شده برای فشارودرجه حرارت انتخاب شیر رااز این نظر آسان می کند.
Material ۵) جنس ساختمان شیر -٢)
بدنه - میله – دیسک – ونشیمنگاه شیر از اجناس مختلفی ساخته می شوند که هر کدام برای
سرویس معینی مناسب است. فلزاتی که به طور معمول برای ساختمان شیرمصرف می شوند
عبارتند از:
چدن – برنج – برنز – فولاد – مس – نیکل ویا پلاستیک ، سرامیک وگرافیت.
Size ۶) اندازه شیر -٢)
اندازه شیر گاهی در انتخاب شیر بسیار مؤثر است مثلا اگر شیر بسیار بزرگی برای کنترل مایع
لازم باشد شیر پروانه ای برشیر فلکه ای یا ساچمه ای ترجیح داده می شود. بعلاوه جنس شیر نیز
{٢}،{ برای اندازه مختلف تغییر می کنند. { ٣
٣ راهنمای خوبی جهت انتخاب شیر مورد مصرف در صنعت واستفاده بهینه در انتخاب ، جداول ٢
شیر وکاربرد صحیح آنها در صنایع می باشد

٢) ضریب شیر ومقدار جریان -٧)
ضریب شیر یکی ازمشخصات دیگرجهت اندازه گیری مقدارجریان وافت فشاردر سیستم می باشد
که برای انتخاب شیر بسیار مهم می باشد. ضریب شیر گاهی اوقات عدد جریان نامیده می شود.
ضریب شیر با تغییر سایز آن ومقدار باز بودن شیر متناسب بوده ومعمو ً لا براساس باز بودن
شیر بصورت ١٠٠ درصد (کام ً لا باز) بیان می شود.
ضریب شیر یا عدد جریان با سه واحد بیان می شود.
US gal/min و Ib/in در سیستم آمریکایی ٢ Cv -
Liters/min و bar در سیستم بر اساس Kv -
Imp gal/min و Ib/in در سیستم انگلیسی ٢ F -
{ که هر سه آنها به یکدیگر قابل تبدیل بوده ورابطه آنها به قرار ذیل می باشد.{ ٢
مقدار گالن بر دقیقه آبی است که در دمای بین ۵ درجه سانتیگراد ۴٠ درجه Cv بنا بر این
سانتی گراد از بین یک شیر عبور کند بطوریکه افت فشار آن یک پوند بر اینچ مربع باشد.
Kv
Cv F
Kv
-- ١۴٫٢٨
١٧٫٠٩
Cv
٠٫٠٧
--
١٫١٩۶۶
F
٠٫٠۵٨۵
٠٫٨٣۵٧

سوالهایی که در انتهای این فصل باید به آنها پاسخ داده شود:
کاربرد شیرهای دروازه ای چیست؟ 􀂃
آیا از شیرهای پروانه ای می توان جهت تعویض 􀂃
جریان استفاده کرد؟
اگر سیال مورد نظر بخار باشد چه نوع شیری 􀂃
برای آن مناسب است؟
موارد کاربرد شیرهای سماوری را بیان کنید؟. 􀂃
پنج پارامتر اصلی جهت انتخاب شیر را نام ببرید.؟ 􀂃

فصل سوم:
افت فشار در شیرها
اهداف آموزشی
آشنایی با افت فشار در شیرها 􀂙
نحوه محاسبه افت فشار در شیرها 􀂙
استفاده از جداول ونمودارهای مربوط به شیرها 􀂙
نحوه انتخاب شیر با استفاده از محاسبه افت فشار در آن 􀂙

١) افت فشار در شیر -٣)
افت فشار در شیرها بدلیل آنکه بایستی در طراحی وانتخاب شیر در مسیر جریان مد نظر قرار
گیرد بسیا مهم است وما بایستی در نظر داشته باشیم که مقدار افت فشار جریان پس از شیر چه
مقدار خواهد بود لذا در این مبحث به بررسی ومحاسبه افت فشار در شیرها می پردازیم.
افت فشار در شیر از فرمول زیر محاسبه می شود:
β
ρ
٢
v٢ ΔΡ = Κ
که در آن :
٣٢/ برابر ١٧۴ fps برابر یک خواهد بود ودرسیستم SI در سیستم β
ضریب افت فشار برای هر شیری می باشد. K
سرعت سیال براساس سایز شیر می باشد. V
دانسیته سیال تعریف شده است . ρ
مقدار عددی ضریب افت فشار به نوع شیر واندازه آن مشخص می شود.
در زیر ضریب افت فشار را برای انواع شیرهایی که بیشترین مصرف رادر صنعت دارند وبا در
نظر گرفتن اینکه کام ً لا باز می باشند وسیال داخل آنها بصورت تربو لنت می باشد ذکر کرده ایم.

ضریب افت فشار در شیرهایی از قبیل دروازه ای، پروانه ای ، ساچمه ای ودیافراگمی اگر در
Ki درضریب K حالت نیمه باز یا بصورت جزئی باز می باشند از حاصل ضرب مقدار
٣ بدست می آید. - ١ تا ۴ - از طریق نمودارهای ٣ K که مقدار ١
١ شیر ساچمه ای - نمودار ٣
٢ شیر دروازه ای - نمودار ٣

٣ شیر پروانه ای - نمودار ٣
۴ شیر دیافراگمی - نمودار ٣

٢) پدیده کاویتاسیون در شیرها -٣)
زمانیکه یک مایع از میان یک شیر نیمه باز عبور می کند فشار آن در ناحیه ای که سرعت افزایش
پیدا کرده کاهش می یابد وبه فشار بخار مایع می رسد. مایع در ناحیه کم فشار شروع به بخار
شدن می کند وحفره هارا توسط حبابهای گاز تولید شده از بخار مایع پر می کنند.
وقتی مایع مجددًا به فشار استاتیک برسد، حبابها بطور ناگهانی جمع می شوند. این پدیده که
باعث ایجاد شکاف در شیر می شود را کویتاسیون می گویند.
اگر این عمل بطور مرتب تکرار شود در نهایت باعث شکستگی واز بین رفتن شیر می شود که
البته این پدیده در لوله ها نیز ممکن است اتفاق بیافتد.
یکی از مشخصه هایی که برای مصرف کنندگان شیر مد نظر می باشد ضریب کویتاسیون بوده
که بایستی شدت آن مشخص باشد. این پارامتر به صورت ذیل بیان می شود.
pu pd
c pd pv


=
که در آن
ضریب کویتاسیون : C
فشار بخار مایع :Pv
فشار در لوله ای که ١٢ برابر قطر لوله متصل به جریان بعد از شیر است. :Pd
فشار در لوله ای که ٣ برابر قطر لوله متصل به جریان قبل از شیر است. :Pu
رابرای شیرهای گوناگون نشان می دهد. C نمودارهای ذیل مقدار

برای جلوگیری از پدیده می توانیم قطر لوله خروجی از شیر را بطور ناگهانی افزایش دهیم که
مقدار آن نیز قابل محاسبه می باشد.
١ برابر قطر لوله وطولی معادل ٨ برابر قطر لوله بعد از شیر / اگر بتوانیم یک افزایش به قطر ۵
بگذاریم خواهیم توانست از کویتاسیون که در نهایت باعث از بین رفتن شیر می شود جلوگیری
{ بعمل آوریم.{ ١

سوالهایی که پس از پا یان فصل باید به آنها پا سخ داده شود
افت فشار در شیرها را توضیح دهید.؟ 􀂃
پدیده کویتاسیون چیست؟ 􀂃
راههای جلوگیری از پدیده کویتاسیون چیست؟ 􀂃
ضریب افت فشار در حالتیکه شیر نیمه باز باشد 􀂃
چگونه بدست می آید؟

فصل چهارم:
روشهای تنظیم شیرهای ایمنی خودکار
اهداف آموزشی :
شناخت شیرهای خودکار 􀂙
آشنایی با نحوه کار شیر های خودکار 􀂙
طرز استفاده شیرهای خودکار 􀂙
محل استفاده شیرهای خودکار 􀂙

١) شیرهای خودکار -۴ )
شیرکنترل کننده عبارتست از یک مانع متغییرکه در معبریک لوله قرار می دهند تا بدان
وسیله مقدار ماده سیال یا گاز که از داخل آن لوله می گذرد بوسیله یک دستگاه کنترل
کننده خودکارممکن می سازد. این شیرخودکار ممکن است از راه دوربوسیله تنظیم دستی
{ ویا خودکار عمل نماید.{ ٣
• شیرهای خودکار دارای یک عامل ایمنی می باشند که جهت ایمن ساختن مسیرجریان در
مقابل عوامل مختلفی نظر فشار یا دما ویا سطح مایعات در ظروف وغیره که برای کنترل
آن تعریف م یشود.
• بطور کلی همانطور که از نام این شیر پیداست برای ارسال فرمان توسط عوامل مختلفی
نظیر هوا ویا روغن هیدرولیک عاملی برای عملکرد شیر ایمنی بوجود خواهد آمد که با
فرمانی که صادر م یشود شیر مورد نظرباز یا بسته خواهد شد.
• قبل آنکه به توضیح در مورد نحوه تنظیم وشناخت شیرهای خودکار بپردازیم لازم است
که موارد اولیه که بایستی در موقع تنظیم شیرهای خودکار رعایت کنیم راتوضیح داده
{ وپس از آن به نحوه تنظیم این شیرهای خودکار می پردازیم.{ ٧
٢) رابطه فشار تنظیمی شیرهای ایمنی با فشار دستگاههای تفکیک و لوله ها -۴)
هر دستگاه تفکیک ویا لوله انتقال نفت وگاز در رابطه با فشار درونی آنها وحد تنظیمی شیرهای
ایمنی مشخصاتی را به شرح ذیل روی آن می نویسند.
فشاری را گویند که همیشه دستگاه تحت آن فشارکار (operating press) ١- فشارکارکردن
می کند.
حداکثر (Max . Working or design press) ٢- حداکثر فشار کارکردن یا طراحی شده
فشاریست که در موقع عملیات تحت آن فشار قرار می گیرد.
حداکثر فشاری است که دستگاه ویا لوله را (Max . test press) ٣- حداکثر فشار آزمایش شده
بعد از نصب مورد آزمایش قرار می دهند.
۴- فشار تنظیمی شیرهای ایمنی که حداکثر فشاری است که شیر ایمنی رامی توان روی آن
تنظیم نمود که برای شیرهای ایمنی حداکثر ١٠ درصد بیشتراز حداکثر فشار طراحی شده وبرای
شیرهای خلاصی حداکثر ٢٠ درصد بیشتر از حداکثر فشار طراحی شده نباید تنظیم شوند.

١) نکات مهم در تعیین مقدار تنظیم شیرهای ایمنی -٢- ۴)
در مورد تنظیم شیرهای ایمنی خودکار نکات مهمی بایستی در نظر داشته باشیم تا بر اساس این
اطلاعات مقادیر تعیین شده برای تنظیم شیر خودکار که در مواقع اضطراری عمل خواهند کرد
راروی آنها اعمال کرده وبا یک تنظیم صحیح به یک عامل ایمنی مناسب دست پیدا کنیم.
این نکات مهم عبارتند از:
١- همواره اندازه فشارتنظیمی شیرهای ایمنی رامد نظرداشته باشیدوبه هیچ عنوان
فشارکارکردن
را به آن حد بالانبرید.
٢- شیرهای لوله های ورودی وخروجی شیرهای ایمنی را همواره به حالت باز نگه داشته تا
شیرایمنی بتواند به صورت اتوماتیک کارخود را انجام دهد.
٣- در مواقع تعمیر کلی دستگاهها شیرهای ایمنی را جهت بازرسی وتنظیم مجدد به محل
مربوطه انتقال دهید وتنظیم آنها را مجددًا بررسی نمایید.
۴- در موقع برگشت شیرهای ایمنی ونصب مجدد آن روی دستگاهها به تاریخ اعتبار حد تنظیمی
شیرایمنی توجه کنید وتاریخ آنرا ثبت نمائید تا در موقع مقرر مجددًا جهت تنظیم فرستاده شود.
پلاگهای پلاستیکی نصب شده است که نباید آنها (S.R.V) ۵- روی بدنه شیرهای اطمینان خلاص
را با پلاگ فلزی مسدود نمایید چرا که علت قرار دادن پلاگهای پلاستیکی این است که چناچه بیلوز
داخلی شیرایمنی سوراخ شود جریان از طریق این پلاگها خارج شده ومشخص شود که شیرایمنی
عمل کرده است.
۶- چناچه بعد از چندین بار اسفاده از شیرایمنی مقدار تنظیمی آن بهم خورد فورًا جهت تنظیم
مجدد آن اقدام نمائید.
٧- چناچه روی دستگاه تفکیکی چندین دستگاه ایمنی نصب شده باشد، همواره اندازه
فشارتنظیمی شیرهای ایمنی رادر آخرین مرحله قرار دهید.
٨- هرگز اندازه فشار تنظیمی شیرهای ایمنی را بیشتر ویا مساوی با حداکثر فشار آزمایش شده
قرار ندهید.
شیرهای ایمنی را طوری روی دستگاه نصب کنید که ایجاد ارزش ننماید .

٢) شیر ایمنی خودکار -٢-۴)
شیر ایمنی خودکار شیری است که آنرا در سرچاهها، دستگاههای تفکیک کننده، ظروف لوله
های جریان نصب می کنند ودرمواقع اضطراری و خطر جریان نفت را بطور خودکار قطع می
استفاده می شود. (pilot) کند و برای اینکاراز دستگاههای مختلفی بنام فرمانده
دو نوع پایلوت برروی شیر ایمنی قرار دارد:
H.pilot - فشار زیاد
L.pilot - فشار کم
وقتی پایلوتها را روی فشارهای بالا وپائین تنظیم می کنیم منظور اینست که اگر فشار در
H.pilot سیستم که فرض می کنیم خط لوله باشد بالا رود بطوریکه از فشارتنظیمی برای
زیادترشود فشار پشت پیستون نگهدارنده دروازه که بصورت باز می باشد را از مجرای
تخلیه به بیرون هدایت کرده ودر نتیجه شیر بسته خواهد شد. ودرپی آن مسیر جریان قطع
خواهد گردید.
با توجه به توضیحات بالا بایستی فشار جریان همواره بین فشارهای تنظیمی جهت فشار بالا و
فشار پائین قرار گیرد.
پایلوتهادرجاهای مختلف نصب می شوندوچون فرمانده می باشندبرروی هرگونه شیری می
Relief ) توانند نصب شده وفرمان را صادر نمائید. پایلوتها همچنین برروی شیرهای خلاص
(valves
می توانند نصب شده وبر اساس موارد تنظیمی فشار را به بیرون تخلیه کرده وباعث بسته
شدن شیرگردند.
شکل ١ نمونه ای از یک پایلوت نصب شده روی شیر خلاصی را نشان می دهد که وقتی فشار
از مقدار تنظیمی برای پایلوت بالاتر وپائینتر برود پیستون داخل پایلوت از مقابل سوراخ تخلیه
کنار رفته پشت پیستون که باعث باز نکه داشتن شیر شده است را به بیرون تخلیه می کند که
در نهایت شیر بسته خواهد شد.

٣) ساختمان شیر ایمنی خودکار -٢-۴)
به طور کلی شیرهای ایمنی خودکار دارای مکانیسم عمل یکسان می باشند وتفاوت آنها فقط
در فرمانده می باشد که ممکن است بصورت هیدرولیک، هوایی یا فشار خود جریان باشد .
در اینجا ساختمان یک نوع شیر ایمنی خودکار را به تفصیل توضیح داده وپس از آن به بررسی
نحوه باز وبسته کردن آن خواهیم پرداخت.
٢ آمده است به شرح ذیل می باشد: - اجزای شیر ایمنی خودکار در شکل ۴
stem ١- میله اصلی
piston ٢- پیستو ن
o-Ring ٣- رینگ پیستون
gate ۴- دروازه
needle valve ۵- شیرسوزنی
velocity check valve ۶- شیرسرعتی
spring ٧- فنر
Housing spring ٨- محفظه فنر
pilots ٩- فرمانده ها
opening protector ١٠ - مجرای تنفسی
lock cap ١١ - سر پوش قفل کننده
spacer ١٢ - فاصله گیر
Nut ١٣ - مهره
cylinder ١۴ - استوانه

١) طرز کار شیر ایمنی خودکار -٣-٢-۴)
این نوع شیر ایمنی بوسیله فشار جریان کار می کند به این ترتیب که فشار از طریق شیرهای
سوزنی وسرعتی روی پیستون منتقل می شود وآنرا بطرف پائین حرکت می دهد. در محفظه
بالایی فنری روی میله اصلی قرار گرفته است که در جهت مخالف حرکت پیستون ایستادگی می
کند. پس کافی است که فشاری بیشتر از نیروی ایستادگی فنر روی پیستون وارد آید تا شیر
خودکار ایمنی باز شود وهمین امر باعث سریع آزاد شدن آن می باشد وتا موقعی که فشار روی
پیستون برقرار است شیر ایمنی خودکار باز است ولی در مواقع اضطراری که این فشار بوسیله
یکی از فرمانده ها به خارج تخلیه شود نیروی ذخیره شده درفنر باعث بالاکشیدن میله اصلی
ودرنتیجه بسته شدن شیرایمنی خودکارمی شود. چناچه بخواهیم درحالت باز باقی بماند
سرپوش قفل کننده را روی آن می بندیم ودرصورتیکه بخواهیم در حالت بسته باقی بماند
بوسیله فاصله گیر ومهره آنرا قفل می کنیم. هوای زیر پیستون بوسیله مجرای تنفسی با هوای جو
در ارتباط است ودر مواقعی که رینگهای پیستون سائیده می شوند نفت بالای پیستون به زیر نفوذ
می کند واز طریق مجرای تنفسی به خارج نشت میکند.

٢) طریقه باز وبستن -٣-٢-۴)
طریقه باز وبسته کردن شیر ایمنی خودکار بستگی به محل نصب آن دارد.

١) شیر ایمنی خودکار سرچاه -٢-٣-٢-۴)
کلیه وسایلی که سرچاه نصب می شوند و لوله انتقال جریان نفت به کارخانه را طوری انتخاب می
کنند که قدرت تحمل حداکثر فشار چاه را در شرایط عادی داشته باشند وبرای ایمنی نگه داشتن
باشد استفاده می کنند. H . L آنها از شیر ایمنی خودکار که مجهز به فرمانده های
چنانچه وضع درونی چاه تغییر نماید، فشار به تدریج بالا می رود که برای جلوگیری از ترکیدن
را که قب ً لا مقدارش را برمبنای حداکثر فشاریکه (H . pilot) وسایل و لوله ها فرمانده فشار زیاد
چاه ایجاد می کند وقدرت تحمل ضعیف ترین قسمت وسایل و لوله ها تنظیم کرده اند روی
سرویس می آید ومسیر جریان را قطع می کند.
ولی چناچه لوله انتقال جریان بعللی شکسته شود فشار درون لوله پائین خواهد آمد که برای
را که (L . pilot) جلوگیری از هدر رفتن نفت وخطرات احتمالی ناشی ازآن فرمانده فشار کم
قب ً لا مقدارش را بر مبنای حداقل فشاریکه در اثر شکستن لوله چاه ممکن است بوجود بیاید تنظیم
{ کرده اند روی سرویس می آید ومسیر جریان را قطع می کند.{ ٢

لازم بذکر است که در بعضی از شیرهای ایمنی خودکار نصب می شوند به جای استفاده از
{ فرمانده های کم وزیاد از یک فرمانده که شامل هر دوی آنها می باشد استفاده می شود.{ ٢
ازروی شکل ٣ مراحل بازوبستن را بررسی می کنیم.

باز کردن:
را از سرویس خارج می کنیم (پیچ انتهایی آنرا باز می کنیم تاشیار L . pilot ١- فرمانده فشار کم
آن پیدا شود)
رابررسی می کنیم (دکمه آنرا می چرخانیم تا آزاد شود) H . pilot ٢- فرمانده فشار زیاد
٣- شیر سوزنی را می بندیم.
۴- شیر سرعتی را باز می کنیم.
۵- شیر تخلیه اضطراری رایررسی می کنیم که بسته باشد.
۶- شیرهای بعد از شیر ایمنی خودکار را باز می کنیم.
فشار در طرف آنرا یکی می کنیم. (By pass) ٧- بوسیله راه فرعی
٨-شیر سوزنی را به آرامی باز می کنیم تا فشار روی پیستون داخلی وارد شود.
٩-برای جلوگیری از بسته شدن آن حین کار می توان از سرپوش استفاده کرد.
بستن:
برای بستن شیر ایمنی خودکار از راههای ذیل می توان استفاده کرد:
١- باز کردن شیر تخلیه
٢-باز کردن پیچ انتهایی فرمانده فشار زیاد که در اینحالت فشار جریان از فشار فنر بیشتر
شده وشیر بسته خواهد شد.
٣- شیر قبل از شیر ایمنی خودکار را می بندیم که در اینصورت فشار از حد تنظیمی فشار
فرمانده کم پائین آمده وشیر بسته خواهد شد.

سؤالاتی که در پایان این فصل بایستی پاسخ داده شود.
اجزاء شیر ایمنی خودکار را نام ببرید.؟ 􀂃
نحوه تنظیم شیر ایمنی خودکار را توضیح ذهید.؟ 􀂃
مکانیسم عمل فرمانده را توضیح دهید؟. 􀂃
انواع پایلوتها ونحوه عملکرد آنهارا در فشار بالا و پائین 􀂃
توضیح دهید.؟

فصل ۵ : روانکاری شیرها
اهداف آموزشی :
هدف از روانکاری 􀂙
میزان تزریق عامل روان کننده به شیرها . 􀂙
نقش عامل روان کننده در شیرها . 􀂙

یکی از مراحلی که در تعمیر و نگهداری شیرها بایستی مورد توجه قرار گیرد . روانکاری
شیرها می باشد که اصو ً لا هدف از روانکاری شیرها عملکرد آسان آنها و جلوگیری از
خوردگی و از بین رفتن شیرها می باشد . چرا که به دفعات اتفاق افتاده است که شیرها در
اثر عدم روانکاری کارایی خود را از دست داده و فقط در حکم یک لوله رابط عمل می کند که
این بسیار خطرناک خواهد بود .

وقتی ما نیاز داریم که در مواقع اضطراری جریان را قطع کنیم و یا آن را برقرار سازیم
مستلزم این خواهد بود که شیر به راحتی باز و بسته شود . چرا که شاید زمان کافی برای آن
موجود نباشد که ما از لوازم جانبی برای باز کردن یا بستن شیر استفاده کنیم و بدلیل عدم
روانکاری موجب بوجود آمدن حادثه ای ناگوار در صنعت گردیم بهمین جهت برنامه ای
دوره ای برای روانکاری شیرها بایستی در نظر گرفته شود که می توان از آنها به بازدیدهای
ایمنی ماهیانه که واحدهای عملیاتی مختلف انجام می دهد اشاره کرد که پس از بازدید ایمنی
و اطمینان از عملکرد خوب یا نا مناسب شیر برای آن برنامه ای تنظیم خواهد شد . که
روانکاری آن صورت گیرد ولی بطور مرتب لازم است که هر شیر بر اساس نظریات شرکت
سازنده که در مورد روانکاری شیرها ارائه می کند مورد عمل قرار گیرد در ادامه به
بررسی نحوه روانکاری و مقدار آن در شیرهای شرکت کمرون می پردازیم و بقیه شیرها را
به این مطالب تعمیم می دهیم .

١) روانکاری -۵)
همانطور که می دانید هر شیر از دو قسمت اصلی بدنه و اجزای متحرک تشکیل شده است و
بدیهی است که هر دو قسمت آنها بایستی روانکاری گردند . در روانکاری خوب است که عامل
روان کننده را مطابق مشخصات سازنده مصرف کنیم و مقدار آن نیز طبق نظر سازنده باشد .
حال به بررسی روانکاری قسمتهای شیر دروازه ای شرکت کمرون که در فصل قبل توضیح دادیم
می پردازیم .

١) روانکاری بدنه -١-۵)
TF- یا ۴١ CL- عامل روان کننده ای که این شرکت جهت شیرهای خود ارائه می دهد از نوع ١۴
کار می کند . البته برای کارکرد شیر در زیر دمای صفر oF تا + ٢۵٠ - oF م یباشد که در دمای ٢٠
را پیشنهاد می دهد . NS- درجه گریسی از نوع ١۴

روانکاری بدنه جهت این شیرها بعد از ده سیکل که هر سیکل عبارتست از یکبار باز و بسته شدن
شیر انجام می شود . برای روانکاری بدنه آن به شرح ذیل عمل می کنیم .
- پوشش محل گریسکاری را از روی آن باز می کنیم .
- از وسیله تزریق گریس استفاده کرده و آنرا روی محل نصب می کنیم .
١ آمده است داخل آن پمپ می کنیم . - - گریس را به اندازه لازم که در جدول ۶
علاوه بر روانکاری بعد از ده سیکل، در مورد ذیل نیز خوب است که شیرها را روانکاری می کنیم
.بعد از انجام عملیاتی که باعث عبور یک سیال غیر متعارف نظیر سیمان ، اسید و یا مواد با
ویسکوزینه بالا باشد .
جدول ١میزان گریس لازم جهت روانکاری شیرها ی دروازه ای



٢) روانکاری قسمت متحرک شیرها -۵)
می باشد که TF- یا ۴١ CI- شرکت کمرون جهت روانکاری قسمتهای متحرک از نوع ١۴
همان نوعی است که برای بدنه استفاده می شود.
موقعی که ما به راحتی نتوانستیم شیر را باز یا بسته نمائیم لازم است که قسمتهای متحرک را
گریسکاری کنیم و از روی محل گریسکاری که روی درپوش میله وجود دارد توسط پمپ
مربوطه گریس را تزریق کنیم . در این قسمت میزان آن زمانی کافی خواهد بود که از روی
سوراخ موجود روی در پوش گریس اضافی بیرون بیاید.

بعد از تزریق روی قسمت متحرک بایستی که شیر را چند دور باز و بسته کنیم تا گریس
براحتی به قسمتهای مختلف رفته و عمل خود را انجام دهد .
در جدول ذیل مشکلاتی که ناشی از عدم روانکاری بوجود می آید عنوان شده است و در
حالتی که اشکالی برای شیر بوجود آمد با مراجعه به آن می توان محل مورد نظر را اصلاح
{ نمود. { ۶

سوالاتی که کارآموزبایستی بدان پاسخ دهد .
چه نوع گریسی جهت روانکاری بدنه شیر مناسب است 􀂃
؟
را توضیح TF_ شرایط عملکرد گریس از نوع ۴١ 􀂃
دهید؟.
چگونه متوجه گریس کافی درون قسمتهای متحرک 􀂃
می شویم ؟
۵٠٠٠ چه مقدار گریس جهت روانکاری - ٨/١ شیر ۵ 􀂃
بدنه لازم دارد ؟


منابع و مراجع:
١-R.W.Zappe-Value Selection Hand book-Gulf Publishing Company-Book
١Division Houston, London, Paris, Tokyo
٢-١R.H.Warring-Hand book of Values, Piping and Pipelines-Trade and
Technical Pass Limited, ١٩٨٢
٣-رشنو شیرها اداره آموزش پالایشگاه تهران
۴-مجید لیاقت مهندس بهره برداری.
۵-Cooper Cameron Corporation-١٩٩٢-Houston, Texas
۶-Cooper Cameron Corporation-Cameron Division-١٩٩٧-Houston Texas
 
 
 
 شرکت ره آوران فنون پتروشیمی


تاريخ : ۱۳٩٢/٧/٢٥ | ۱٠:۱٩ ‎ق.ظ | نویسنده : مهدی خادمیون | نظرات ()
> php -S localhost:8000